W Polsce łatwiej znaleźć książkę niż

patriotę...!

...a najłatwiej - wiatraki

DOBRZE WYBIERZMY 2018

Pamięci K. Nowak-Gawrońskiej

„Niech książka będzie Twym przyjacielem.

Ona Cię nie wyśmieje

Ani nie zdradzi

Ona Cię przez życie

Dobrze poprowadzi.

Twoja wychowawczyni K. Nowak-Gawrońska, Wałbrzych 09.04.1967”

                   I

Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie,
Że ci z e  z ł o t a   s t a t u ę* lud niesie,      
Otruwszy pierwej?...

 

Coś ty Italii zrobił, Alighieri,
Że ci d w a  g r o b y** stawi lud nieszczery,
Wygnawszy pierwej?...

 

Coś ty, Kolumbie, zrobił Europie,
Że ci t r z y  g r o b y  w e   t r z e c h 
m i e j s c a c h*** kopie,
Okuwszy pierwej?...

 

Coś ty uczynił swoim, Camoensie,
Że p o  r a z  d r u g i ****grób twój grabarz trzęsie,

Zgłodziwszy pierwej?...

 

[* Sokratesowi w kilka czasów po śmierci Ateńczycy statuę ze złota postawili]
[** Dante grzebany w Rawennie i we Florencji]
[*** Krzysztof Kolumb jest grzebany w Hiszpanii, w St. Domingo i w Hawannie]
[**** Cztery lata temu szukano na cmentarzu komunalnym, gdzie był pochowany jednooki żebrak, żeby
C a m o e n s a  pochować]

Coś ty, Kościuszko, zawinił na świecie,
Że d w a  c i ę  g ł a z y  w e  d w u  s t r o n a c h
g n i e c i e*
Bez miejsca pierwej?...

 

Coś ty uczynił światu, Napolionie,
Że cię w d w a  g r o b y ** zamknięto po zgonie,

Zamknąwszy pierwej?...

 

[* K o ś c i u s z k o leży w Solurze i w Krakowie]
[** N a p o l e o n a drugi pogrzeb niedawno]

 

Coś ty uczynił ludziom, Mickiewiczu?
............................................................
............................................................

                        II

Więc mniejsza o to, w jakiej spoczniesz urnie,
Gdzie? kiedy? w jakim sensie i obliczu?
Bo grób Twój jeszcze odemkną powtórnie,

Inaczej będą głosić Twoje zasługi
I łez wylanych dziś będą się wstydzić,

A lać ci będą łzy p o t ę g i  d r u g i e j
Ci, co człowiekiem nie mogli Cię widzieć...

                        III

Każdego z takich jak Ty ś w i a t nie może
Od razu przyjąć na spokojne łoże,
I nie przyjmował n i g d y,  j a k  w i e k  w i e k i e m,
Bo glina w glinę wtapia się bez przerwy,
Gdy sprzeczne ciała zbija się aż ćwiekiem
Później... lub pierwej...

 

Pisałem w Paryżu 1856 r., w styczniu

"Coś ty Atenom
zrobił,
       Sokratesie"

 

 

 

Cyprian Kamil Norwid

Eutyfron w Seminarium -

Teologia Polityczna przedstawia

Przedstawiamy zapis wideo spektaklu „Eutyfron w Seminarium – próba czytana”, który miał miejsce 28 listopada w podziemiach Wyższego Metropolitalnego Seminarium Duchownego w Warszawie. To już drugi dialog Platona, który zaprezentowaliśmy szerszej publiczności w taki sposób. W czerwcu czytaliśmy „Kritona" w więzieniu na Rakowieckiej.

„Eutyfron” to jeden z najwcześniejszych dialogów Platona i jeden z kilku najważniejszych tekstów, jakie w dziejach kultury europejskiej poświęcono zagadnieniu pobożności. W dialogu Sokrates (przeciwko któremu Meletos właśnie wniósł oskarżenie do sądu) spotyka tytułowego Eutyfrona, który także ma do czynienia z sądem, występuje przed nim jednak w zupełnie innej roli niż Sokrates – jako oskarżyciel zarzucający własnemu ojcu zabójstwo.

tłumaczenie: prof. Ryszard Legutko
Sokrates - Tomasz Marzecki 
Eutyfron - Janusz Zadura
reżyseria: Dariusz Karłowicz

dr BOHDAN URBANKOWSKI – pisarz dramaturg, poeta, filozof, autor 4 tomowej „Czerwonej Mszy”.

Pisarz, który nie chciał być agentem i przez to bywał wyrzucany z pracy. Jest członkiem SAP – Stowarzyszenia Autorów Polskich.

Autor następujących tytułów:

„Czerwona Msza” I-IV tomy

„Głosy”

„Jeśli zapomnę o nich”

„Historia filozofii polskiej”

„Oparci o śmierć”

Jacek Woroniecki OP:
 

Katolicka Etyka Wychowawcza tom 1-3

„Mistyczne Miasto Boże” - Maria z Agredy (Hiszpania),
franciszkanka zm. w 1665 r.

„Poemat Boga Człowieka

Tomy I-XI” Marii Valtorty (1897-1961)(Włochy)

- obie pozycje do nabycia w księgarni internetowej

- Podane w lipcu 2016 przez Proboszcza
Parafii Rzymsko-Katolickiej
Wniebowstąpienia Najświętszej Marii Panny w Iłży.

Nowości Wydawnicze z Teologii Politycznej

1. "Obrona Sokratesa" - Platon, w dwujęzycznym wydaniu w przekładzie prof. Ryszarda Legutko, cena 39 zł

Drukujemy "FEDONA" w opracowaniu prof. Ryszarda Legutko

Adhortacja - łac. adhortatio: upomnienie, napomnienie, zachęta.


Papieża Franciszka

"Amoris laetitia" – radość miłości 

Nowości Wydawnicze z Historii Politycznej

1. "Aion-szkice u końca czasów" - Pan Nikt

2. "Historia Polityczna Polski - Nowe Spojrzenie" - Radosław Patlewicz

3. "Efekt domina" - Paweł Zyzak 

4. "Popioły" - Paweł Zyzak 

 

Lista najważniejszych

100 książek świata

 

     Lista literatury z kanonu 100, najbardziej wywierających wpływ na rozwój społeczeństwa książek od zarania dziejów do współczesności, w polskich bibliotekach znajduje się ich w ilości zaledwie ok. 40%, co ni jak nie ma się do reguły: „być dobrze poinformowanym”. „100 Najważniejszych Książek Świata” - Martin Seymour-Smith 1998, tytuł oryginalny „The 100 most influential books ever written”.

 

 

 1. „Księga Przemian” (I Ching, nowsze Yijing) jest tak stara jak same Chiny

2. „Stary Testament” - Jeremiasz (8,22) „czyż nie ma pomocy dla mego ludu?”

3. „Iliada” i „Odyseja” Homer

4. „Upaniszady” - ok. 700-400 p.n.e., o cywilizacji Doliny Indusu czasu Mezopotamii, Chin i Egiptu

5. „Tao-te-king, czyli Księga Drogi i Cnoty” - Laozi, pierwsza filozoficzna książka w j. Chińskim, czas Konfucjusza czyli VI wiek p.n.e.

6. „Awesta” - o zoroastryzmie czyli irańskiej religii, ok. 500 r. p.n.e

7. „Dialogi konfucjańskie” Konfucjusz

8. „Wojna peloponeska” Tukidydes

9. „Corpus Hippocraticum (Korpus hipokratejski) Hipokrates

10. „Dzieła” Arystoteles - „Co jest zgodne z naturą, sprawia przyjemność”

11. „Dzieje” Herodot 

12. „Państwo” Platon - „państwo ludzi dobrych”, „zatem człowiek któremu się szkodzi staje się lepszy czy robi się gorszy?”, „sprawiedliwość leży pośrodku pomiędzy tym, co jest najlepsze: jeżeli się krzywdy wyrządza, a nie ponosi kary i tym, co najgorsze, kiedy pokrzywdzony nie może się mścić”, „trzeba żeby służba Muzom prowadziła do kochania tego, co piękne”, „bo zły charakter nigdy poznać nie potrafi ani dzielności, ani siebie samego”, „istnieją trzy rodzaje ludzi; kochający mądrość, lubiący zwyciężać, lubiący zyski”, „państwem można bardzo długo rządzić źle, jeżeli tylko sąsiedzi pozwolą, a swoi wytrzymają.”

13. „Elementy” Euklides

14. ”Dhammapada” - budda w latach 560-480 p.n.e.

15 „Eneida” Publiusz Wergiliusz Maro - „Czemu, trzymając dłoń w dłoni, prawdziwymi się słowy rozmówić nie możem?”

16. „O naturze rzeczy” Lukrecjusz 

17. „Pisma” Filon z Aleksandrii - „rozum przewyższa oczy ciała”, „prawdziwe życie to przechodzenie od niewiedzy do wiedzy”, „Pan Bóg jest znakomitszy niż wykonane przez niego dzieło”

18. „Nowy Testament” - Ewangelie św. Mateusza, św. Marka, św. Łukasza, św. Jana, Dzieje Apostolskie, Pisma św. Pawła ze „Starym Testamentem” tworzą „Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu” czyli „Biblię Tysiąclecia”, obecnie korzystam z Wydania III z 1991 - wymagają stosowania, a nie komentarza, aby powstało „państwo ludzi dobrych”

19. „Żywoty Sławnych Mężów” Plutarch

20. „Roczniki, od zgonu boskiego Augusta” Korneliusz Tacyt

21. „Ewangelia prawdy” - Ta ewangelia jest niekanoniczna, pochodzi z ok. I wieku n.e.

22. „Rozmyślania” Marek Aureliusz- „Aleksander ze szkoły Platona nauczył mnie aby często i bez koniecznej potrzeby nie mówić i w listach nie pisać do nikogo: jestem zajęty. Aby w ten sposób powołując się na okoliczności, nie uchylać się od obowiązku udzielania pomocy należnej bliźnim”.

„Sokrates tak się usprawiedliwiał przed Perdykasem z tego, że go nie odwiedza: Nie odwiedzam cię, by nie upaść pod ciężarem największej hańby, to znaczy, że nie mógłbym ci się za dobro otrzymane odpłacić”

23. „Zarysy pirrońskie” Sekstus Empiryk

24. „Enneady” Plotyn

25. „Wyznania” Św. Augustyn z Hippony, tytuł oryginalny „Confessiones” - napisał wyznanie do Pana i przyszłego czytelnika: „niech za moje grzechy zapłacze przed Tobą, Ojcem wszystkich braci Twojego Chrystusa”

26. „Koran” właściwa nazwa „Al-kuran” VI-VII wiek – Sura II wers 190-194: „ muzułmanie mogą przystąpić do działań wojennych tylko przeciw tym, którzy ich zaatakują, tylko w obrębie własnych granic, nie wolno napadać na miejsca kultu religijnego ani toczyć walk w ich sąsiedztwie, mogą walczyć tylko z regularną armią i nie napadać na cywilów”.

27. „Dalat al-ha’irin ( Przewodnik błądzących) Majmonides

28. „Kabała” - czasem po hiszpańsku Cabala, Cabbala lub Quabala choć występuje w książce jako książka wcale nie jest książką. Tłumaczył ją po swojemu jako mistykę żydowską urodzony w Berlinie izraelski uczony Gershom Scholem (1897-1982)

29. „Suma teologiczna” Św.Tomasz z Akwinu

30. „Boska Komedia” Dante Alighieri – Pieśń VII – 127 „jednakże istnienia są tworem ręki Bożej, dla tej cnoty być by powinny wolne od zniszczenia”

31. „Pochwała głupoty” Erazm z Rotterdamu – nie ma w bibliotekach wałbrzyskich, są „Rozmyślania” - „wiara – fides, łaska – gratia, pośrednik – mediator”, „historia jeśli mija się z prawdą, nie zasługuje na miano historii”, „Marek Antoniusz Tuliusz określił zdolność dobrego przemawiania nie jako sztuka, ale jako wiedza: jako mądrość przemawiająca wymownie”.

32. „Książę” Niccolo Machiavelli – Rozdział III: „ludzi trzeba albo hołubić, albo wygubić, gdyż mszczą się za błahe krzywdy, za ciężkie zaś nie mogą. Dlatego gdy się krzywdzi człowieka należy czynić to w ten sposób, aby nie trzeba było obawiać się zemsty”. „W sprawach państwowych rodzące się zło, poznane z daleka leczy się szybko, lecz gdy na skutek tego, że nie zostało rozpoznane na czas, pozwala się na jego wzrost do tego stopnia, że gdy każdy je rozpozna, nie ma już lekarstwa”. „Czas nie stoi w miejscu i może przynieść tak dobro, jak zło, tak zło, jak dobro”. Rozdział X: „Taka jest natura ludzka, że bardziej zobowiązują świadczone niż doznawane dobrodziejstwa”. Rozdział XII: „Jeżeli ten, który sprawuje władzę książęcą rozpoznaje zło dopiero wtedy, gdy ono powstanie, nie jest naprawdę mądry, taka zaś mądrość jest udziałem niewielu ludzi”. Rozdział XXIV: „Powszechna to wada ludzi nie pamiętać o burzy, gdy morze spokojne”.

33. „O niewoli babilońskiej Kościoła” Marcin Luter – cytat od Wydawcy Martina S. Smith: „Surowe wychowanie sprawiało, że jako człowiek dorosły nie potrafił okazywać uczucia przyjemności, choć potrafił je odczuwać. Pewnego razu ukarano go w szkole piętnaście razy w ciągu jednego przedpołudnia”. „Luter był jednak o wiele bardziej wojowniczy niż większość niezadowolonych z istniejącego stanu rzeczy – doprawdy był człowiekiem wyjątkowo kłótliwym według wszelkich standardów – a poza tym, co ważniejsze dręczyły go poważne obawy co do własnego zbawienia. Szczerze mówiąc, nie miał wiele nadziei. Wkrótce okazało się, że w swoim oburzeniu pod adresem Kościoła wyraża uczucia i nastroje większości mieszkańców licznych państwa, z których składały się ówczesne Niemcy”. „Słabym punktem teologii Lutra była kwestia sprawiedliwości świeckiej, którą bardzo niechętnie pozostawił władzom świeckim. Aż do czasów Adolfa Hitlera żaden człowiek nie cieszył się taką charyzmą wśród mieszkańców Niemiec". Z jakich państw składają się współczesne Niemcy?

34. „Gargantua i Pantagruel” Francois Rabelais

35. „Nauka religii chrześcijańskiej” Jan Kalwin

36. „O obrotach” Mikołaj Kopernik

37. „Próby” Michel Eyquem de Montaigne - „Jesteśmy ciągnieni jak drewniana zabawka obcymi sznurkami”. „Nie wykaże tego rozumowanie, że tak samo i tyleż grzeszy ten, kto zerwał młodą kapustę w ogrodzie sąsiada i ten, który w nocy pozabierał święte naczynia ze świątyni”. „Sokrates – głównym zadaniem mądrości jest rozróżnić zło od dobrego”. „Jeśli ktoś się upija swą wiedzą patrząc pod siebie, w dół, niechaj obróci oczy wzwyż, ku minionym wiekom, a wnet opadnie mu czubek, gdy ujrzy tyle tysięcy duchów, którym do pięt nie dorósł”. „Chroń ciepło głowę i nogi też, a zresztą sobie żyj jak zwierz”. „Nie trzeba nam zgoła więcej urzędów, praw i przepisów, aby żyć w naszej społeczności, niż ich trzeba żurawiom i mrówkami w ich gromadzie”. „Spokój świni – filozof Pyrron popadłszy na morzu w niebezpieczeństwo wielkiej nawałnicy, zalecał towarzyszom jako wzór do naśladowania jeno spokój świni, która podróżowała na tę burzę bez troski”.

38. „Don Kichot” Miguel de Cervantes

39. „Harmonia świata” Johannes Kepler

40. „Novum Organum” Francis Bacon

41. „Pierwsze Folio” William Szekspir

42. „Dialog o dwu najważniejszych układach świata: ptolemeuszowskim i kopernikowym” Galileo Galilei

43. „Rozprawa o metodzie” Rene Descartes - „przekonania nasze kształtuje raczej zwyczaj i przykład niż jakiekolwiek pewne poznanie”, „Jak mnogość praw dostarcza często usprawiedliwienia występkom, tak iż w państwie o wiele większy jest ład wówczas, gdy przy niewielkiej ilości praw są one bardzo ściśle przestrzegane”.

44.”Lewiatan” Thomas Hobbes

45. „Dzieła” Gottfried Wilhelm Leibniz

46. „Myśli” Blaise Pascal - „Różnica między Chrystusem a Mahometem: Chrystus przepowiedziany, Mahomet nie przepowiedziany. Mahometanie okazywali wierność swemu prorokowi – zabijając. Chrześcijanie okazywali swą wierność Zbawicielowi – dając się zabijać”. „Co jest trudniej: urodzić się czy zmartwychwstać? Czy trudniej przyjść do istnienia, czy doń wrócić? Co jest trudniejsze: stworzyć człowieka lub zwierzę, czy je odtworzyć?”. „Ale nie jest sprawiedliwe aby wszyscy widzieli odkupienie”. „Im więcej mamy światła, tym więcej odkrywamy wielkości i nikczemności w człowieku. Pospólstwo: ci którzy stoją wyżej. Filozofowie: zdumiewają pospolitych ludzi. Chrześcijanie: zdumiewają filozofów”. „Kierujecie wzrok ku górze ale stoicie nogami na piasku, ziemia osunie się i padniecie spoglądając w niebo”. „Poddanie i użycie rozumu – oto na czym polega prawdziwy Chrystianizm”. „Jakże daleko jest od poznania Boga do kochania Go, aby nie stał się próżny krzyż Chrystusowy”. „Mało jest prawdziwych chrześcijan, nawet co się tyczy wiary. Wielu jest którzy wierzą ale przez zabobon, wielu, którzy nie wierzą ale przez swawolę, niewielu między tymi oboma”.

47. „Etyka” Baruch de Spinoza

48. „Wędrówka pielgrzyma” John Bunyan

49. „Matematyczne zasady filozofii przyrody” Isaac Newton

50. „Rozważania dotyczące rozumu ludzkiego” John Locke

51. „Traktat o zasadach poznania ludzkiego” George Berkeley

52. „Nauka nowa” Giambattista Vico

53. „Traktat o naturze ludzkiej” David Hume

54. „Encyklopedia albo słownik rozumowany nauk, sztuk i rzemiosł” Denis Diderot

55. „Słownik języka angielskiego” Samuel Johnson

56. „Kandyd” Wolter - „Pewnego dnia wszystko będzie dobrze – oto cała nasza nadzieja; wszystko jest dobrze dzisiaj – oto nasze złudzenie”. „Prawo tygrysie – tygrysy rozszarpują po to, aby jeść, my zaś wyniszczyliśmy się dla paragrafów – 1763 rok”.

57. „Zdrowy rozsądek” Thomas Paine

58. „Badania nad naturą i przyczynami bogactwa narodów” Adam Smith

59. „Zmierzch i upadek Cesarstwa Rzymskiego” Edward Gibbon

60. „Krytyka czystego rozumu” Immanuel Kant - „Wyższe zdolności poznawcze: intelekt, władza rozpoznawania, rozum”, „Nic to – puste pojęcie bez przedmiotu, - pusty przedmiot pojęcia, - pusta naoczność bez przedmiotu, - pusty przedmiot bez pojęcia”, „Ponieważ przepis moralny jest zarazem moją maksymą (jak to rozum nakazuje, iż ma nią być) to będę nieuchronnie wierzył w istnienie Boga i w życiu przyszłym i jestem pewien, że nic nie mogłoby zachwiać tą wiarą, gdyż przez to zostałyby obalone moje zasady moralne, których nie mogę się wyrzec, nie stając się w swych własnych oczach godnym pogardy”. „Filozofia przyrody dotyczy tego wszystkiego co istnieje, filozofia moralności tylko tego, co być powinno”.

61. „Wyznania” Jean - Jacques Rousseau - „Język frankoński: mieszanina francuskiego, włoskiego, hiszpańskiego, arabskiego, tureckiego”, „najlepszym sposobem otrzymania tego, czego nam trzeba, jest nie tyle prosić, co zasłużyć”, „Aby móc, aby śmieć mówić wielkie prawdy, nie trzeba być zależnym od własnego powodzenia”, „Materializm mędrca – dzieła tego autor nie dokończył”, „Chciałbym serce pomieścić na twarzy”.

62. „Rozważania o rewolucji we Francji” Edmund Burke

63. „Obrona praw kobiety” Mary Wollstonecraft

64. „Dociekania na temat zasad sprawiedliwości politycznej” William Godwin

65. „Prawo ludności” Thomas Robert Malthus

66. „Fenomenologia ducha” Georg Wilhelm Friedrich Hegel

67. „Świat jako wola i przedstawienie” Arthur Schopenhauer

68. „Wykład filozofii pozytywnej” Auguste Comte

69. „O wojnie” Carl Marie von Clausewitz - „Sojusz narzucony lub zachwiany, czyni przykrym obowiązek”, „Wojna jest dziedziną niepewności: trzy czwarte tego, na czym są oparte działania wojenne, pokrywa mgła większej lub mniejszej niepewności”, „Najsilniejszy impuls do działania człowiek otrzymuje wskutek powiązania uczucia i rozumu, t.j. Zdecydowanie, moc, wytrwałość i siła charakteru. Umysł raczej badawczy, niż twórczy, uogólniający a nie wpadający w szczegóły, a głowa raczej chłodna niż zapalna”.

70. „Albo – albo” Soren Kierkegaard - „Mam tylko jednego przyjaciela: to echo”, „Gdzie się kończy mowa, zaczyna się muzyka”, „Jedna z zasad zachowania – głuchy grał, głupi tańczył”, „Dobre słowo w dobrym miejscu jest jak złote jabłko na srebrnym półmisku”, „Dania w XIX w. posiadała gazetę „Przyjaciel Policji”, a dla emerytów-marynarzy budowano domy”.

71. „Manifest Komunistyczny” Karol Marks i Fryderyk Engels

72. „Obywatelskie nieposłuszeństwo” Henry David Thoreau

73. „O powstawaniu gatunków droga doboru naturalnego” Charles Darwin

74. „O wolności” John Stuart Mill

75. „Pierwsze zasady” Herbert Spencer

76. „Badania nad mieszańcami roślin” Gregor Mendel

77. „Wojna i pokój” Lew Tołstoj - „Pański sposób myślenia...jest sposobem myślenia większości ludzi, jest niezmiennym produktem pychy, lenistwa i ignorancji”, „Sumienie jest światłem boskim”, „Czyś wybrał miejsce, gdzie byś mógł z pożytkiem służyć bliźniemu swemu”, „Lata i Rusi do sojuszu nie zmusi”.

78. „Traktat o elektryczności i magnetyzmie” James Clerk Maxwell

79. „Tako rzecze Zaratustra” Friedrich Nietzsche

80. „Objaśnianie marzeń sennych” Sigmund Freud

81. „Pragmatyzm” William James - „Możecie przekazać wiadomość chińskiej cesarzowej, albo wodzowi afrykańskich Pigmejów, albo też komukolwiek w zamieszkanym świecie. Lecz transmisja się urwie, jak gdyby na izolatorze, jeśli do tego eksperymentu wybierzecie jednego nie właściwego człowieka”. „Świat jest jedynie tym, co z niego zrobiono”, „Wola oszukiwania i wola zwodzenia – oto dowcipne substytuty proponowane w zamian”.

82. „O szczególnej i ogólnej teorii względności” Albert Einstein

83. „Traktat o socjologii ogólnej” Vilfredo Pareto - „Gospodarka osiąga maksimum efektywności w sytuacji, gdy poprawa ekonomicznego położenia jednego uczestnika procesu gospodarczego pociąga za sobą nieuchronne pogorszenie się położenia innego uczestnika tego procesu, co, mówiąc otwarcie, zachodzi tylko wtedy, gdy większość społeczeństwa żyje w ubóstwie. Czyli zachodzi zasada: nieistotna większość – decydująca mniejszość”.

84. „Typy psychologiczne” Carl Gustav Jung

85. „Ja i Ty” Martin Buber

86. „Proces” Franz Kafka

87. „Logika odkrycia naukowego” Karl Popper - „Nauka jest użytecznym narzędziem, chociaż nie może osiągnąć ani prawdy, ani prawdopodobieństwa”, „Nigdy nie możemy racjonalnie uzasadnić teorii”.

88. „Ogólna teoria zatrudnienia, procentu i pieniądza” John Maynard Keynes - „Jeśli bank zażąda mniej, niż wynosi stopa rynkowa, to będzie mógł znaleźć reflektantów na nie ograniczoną sumę kredytów, jeśli zaś zażąda więcej, niż wynosi stopa rynkowa, to zaciągać u niego pożyczki będą tylko nicponie i utracjusze”, „Pomysłowość potrzebuje do pomocy bogactwa”, „Dać każdemu pracę i zagospodarować każdy metr ziemi, a nie pozostawiając los miłosierdziu, lub wielkoduszności rozrzutnych jednostek”.


89. „Byt i nicość” Jean Paul Sartre

90. „Droga do zniewolenia” Friedrich von Hayek

91. „Druga płeć” Simone de Beauvoir

92. „Cybernetyka, czyli sterowanie i komunikacja w zwierzęciu i maszynie” Norbert Wiener - „Cybernetyka obejmuje osiągnięcia techniczne o wielkich możliwościach – czynienia dobra i zła”, „Zauważmy, na marginesie, że uśmiercenie chorego ułatwia opiekę nad nim jeszcze bardziej”.

93. „Rok 1984” George Orwell

94. „Opowieści Belzebuba dla wnuka” Grigorij Iwanowicz Gurdżijew

95. „Dociekania filozoficzne” Ludwig Wittgenstein - „Nie można czegoś zauważyć – bo ma się to stale przed oczami”, „Zdaniem jest wszystko, co może być prawdą lub fałszem”, „W jaki sposób pewność, że tak jest, przejawia się w działaniu człowieka?”, „Gdybym był niezwykle zdolnym malarzem, to umiałbym może przedstawić w obrazach spojrzenie prawdziwej i udawanej miłości”.

96. „Struktury syntaktyczne” Noam Chomsky

97. „Struktura rewolucji naukowych” Thomas Samuel Kuhn

98. „Mistyka kobiecości” Betty Friedan

99. „Myśli przewodniczącego Mao” Mao Zedong

100. „Poza wolnością i godnością” Burrhus Frederic Skinner.

 

Pozycje wyróżnione są dostępne w wałbrzyskiej Bibliotece, albo w wypożyczalni, albo w czytelni.- RW

 

ROK 2018 ROKIEM ZBIGNIEWA HERBERTA

„Pan Cogito”

Zbigniew Herbert

 

Kaligula

Czytając stare kroniki, poematy i żywoty Pan Cogito doświadcza czasem uczucia fizycznej obecności osób dawno zmarłych

 

Mówi Kaligula:

spośród wszystkich obywateli Rzymu

kochałem tylko jednego

Incitatusa – konia

 

kiedy wszedł do senatu

nieskazitelna toga jego sierści

lśniła niepokalanie wśród obszytych purpurą tchórzliwych morderców

 

Incitatus był pełen zalet

nie przemawiał nigdy

natura stoicka

myślę że nocą w stajni czytał filozofów

 

kochałem go tak bardzo że pewnego dnia postanowiłem go ukrzyżować

ale sprzeciwiała się temu jego szlachetna anatomia

 

obojętnie przyjął godność konsula

władzę sprawował najlepiej

to znaczy nie sprawował jej wcale

 

nie udało się nakłonić go do trwałych związków miłosnych

z drogą żoną moją Caesonią

więc nie powstała niestety linia cesarzy – centaurów

 

dlatego Rzym runął

 

postanowiłem mianować go bogiem

lecz  dziewiątego dnia przed kalendami lutowymi

Cherea Korneliusz Sabinus i inni głupcy przeszkodzili tym zbożnym zamiarom

 

spokojnie przyjął wiadomość o mojej śmierci

wyrzucono go z pałacu i skazano na wygnanie

zniósł  ten cios z godnością

umarł bezpotomnie

zaszlachtowany przez gruboskórnego rzeźnika z miejscowości Akcjum

 

o pośmiertnych losach jego mięsa

milczy Tacyt

Pan cogito rozmyśla o cierpieniu

Wszystkie próby oddalenia

tak zwanego kielicha goryczy -

przez refleksję

opętańczą akcję na rzecz bezdomnych kotów

głęboki oddech

religię -

zawiodły

 

należy zgodzić się

pochylić łagodnie głowę

nie załamywać rąk

posługiwać się cierpieniem w miarę łagodnie

jak protezą

bez fałszywego wstydu

ale także bez pychy

 

nie wywijać kikutem

nad głowami innych

nie stukać białą laską

w okna sytych

pić wyciąg gorzkich ziół

ale nie do dna

zostawić przezornie

parę łyków na przyszłość

 

przyjąć

ale równocześnie

wyodrębnić w sobie

i jeśli to jest możliwe

stworzyć z materii cierpienia

rzecz albo osobę

 

grać

z nim

oczywiście

grać

 

bawić się z nim

bardzo ostrożnie

jak z chorym dzieckiem

wymuszając w końcu

głupimi sztuczkami

nikły

uśmiech

.

Pan Cogito myśli o powrocie do rodzinnego miasta

Gdybym tam wrócił

pewni bym nie zastał

ani jednego cienia z domu mego

ani drzew dzieciństwa

ani krzyża z żelazną tabliczką

ławki na której szeptałem zaklęcia

kasztany i krew

ani też żadnej rzeczy która nasza jest

 

wszystko co ocalało

to płyta kamienna

z kredowym kołem

stoję w środku

na jednej nodze

na moment przed skokiem

 

nie mogę urosnąć

choć mijają lata

a w górze huczą

planety i wojny

 

stoję w środku

nieruchomy jak pomnik

na jednej nodze

przed skokiem w ostateczność

 

kredowe koło rudzieje

tak jak stara krew

wokół rosną kopczyki

popiołu

do ramion

do ust

 

JACEK KACZMARSKI
Mury

On natchniony i młody był, ich nie policzyłby nikt
On im dodawał pieśnią sił, śpiewał że blisko już świt.
Świec tysiące palili mu, znad głów podnosił się dym,
Śpiewał, że czas by runął mur…
Oni śpiewali wraz z nim:

Wyrwij murom zęby krat!
Zerwij kajdany, połam bat!
A mury runą, runą, runą
I pogrzebią stary świat!

Wkrótce na pamięć znali pieśń i sama melodia bez słów
Niosła ze sobą starą treść, dreszcze na wskroś serc i głów.
Śpiewali więc, klaskali w rytm, jak wystrzał poklask ich brzmiał,
I ciążył łańcuch, zwlekał świt…
On wciąż śpiewał i grał:

Wyrwij murom zęby krat!
Zerwij kajdany, połam bat!
A mury runą, runą, runą
I pogrzebią stary świat!

Aż zobaczyli ilu ich, poczuli siłę i czas,
I z pieśnią, że już blisko świt szli ulicami miast;
Zwalali pomniki i rwali bruk – Ten z nami! Ten przeciw nam!
Kto sam ten nasz najgorszy wróg!
A śpiewak także był sam.

Patrzył na równy tłumów marsz,
Milczał wsłuchany w kroków huk,
A mury rosły, rosły, rosły
Łańcuch kołysał się u nóg…

Patrzy na równy tłumów marsz,
Milczy wsłuchany w kroków huk,
A mury rosną, rosną, rosną
Łańcuch kołysze się u nóg…

Jacek Kaczmarski (1978)